Klavyeye bakmadan yazı yazarken parmaklarınızın yerini nasıl bulduğunu hiç düşündünüz mü? Cevap, çoğu kişinin fark etmediği küçük bir ayrıntıda saklı: F ve J tuşları üzerindeki minik çıkıntılar. Hemen her klavyede bulunan bu kabartmalar tesadüf değil. Peki klavyedeki F ve J tuşlarında neden çıkıntı var ve bu çıkıntılar başka hangi tuşlarda karşımıza çıkıyor?
F ve J Tuşlarındaki Çıkıntılar Ne İşe Yarar?
Bu kabartmalar, klavyeye bakmadan yazmayı sağlayan on parmak yazma tekniği için tasarlandı. On parmak yazmada her parmağın sorumlu olduğu belirli tuşlar vardır. Eller yazmaya başlamadan önce klavyenin orta sırasında, başlangıç konumu adı verilen yerde durur.
Q klavyede sol elin parmakları A, S, D ve F tuşlarına, sağ elin parmakları ise J, K, L ve Ş tuşlarına yerleşir. İşaret parmakları da F ve J tuşlarının üzerinde durur. Çıkıntılar sayesinde işaret parmakları bu tuşları dokunarak bulur ve diğer parmaklar da kendiliğinden doğru yere oturur. Böylece gözler ekrandan ayrılmadan yazmaya devam edilebilir.
Neden Tam Olarak F ve J?
F ve J, klavyenin orta sırasında işaret parmaklarının doğal olarak denk geldiği tuşlardır. İşaret parmakları en çok kullanılan ve en hassas parmaklar olduğu için konumu belirlemek için en uygun seçim bunlar. Bu tuşlar bulunduğunda, iki elin geri kalan parmakları da otomatik olarak doğru konuma yerleşir.
Türkiye’de yaygın olan F klavyede ise harf dizilimi farklı olduğu için aynı konumdaki tuşlar değişir. F klavyede işaret parmaklarının oturduğu tuşlar A ve K olduğundan çıkıntılar genellikle bu tuşlarda yer alır. Yani çıkıntının hangi harfte olduğu değil, klavyedeki konumu önemlidir.

Çıkıntılar Sadece F ve J Tuşlarında mı Var?
Hayır. Aynı mantık birçok farklı cihazda da kullanılıyor:
- Sayısal tuş takımı: Masaüstü klavyelerin sağ tarafındaki sayı bölümünde 5 tuşu da çıkıntılıdır. Orta parmak bu tuşa yerleştiğinde diğer rakamlar kolayca bulunur.
- Telefon ve ATM tuş takımları: Fiziksel tuşlu telefonlarda, ATM’lerde ve ödeme cihazlarında da 5 tuşunda benzer bir işaret bulunur.
- Kumandalar: Bazı televizyon kumandalarında da sık kullanılan tuşlar dokunarak bulunabilecek şekilde tasarlanır.
Bazı klavye üreticileri çıkıntı yerine bu tuşları biraz daha çukur tasarlıyor. Amaç yine aynı: Parmakların tuşu dokunarak tanıması.
On Parmak Yazmanın Faydaları
Çıkıntılardan en çok yararlananlar on parmak yazanlar olsa da bu teknik herkes için faydalı. Klavyeye bakmadan yazmak hem hızı hem de doğruluğu artırıyor, ayrıca boyun ve göz yorgunluğunu azaltıyor.
On parmak yazmayı öğrenmek sanıldığı kadar zor değil. İlk adım, her yazmaya başladığınızda işaret parmaklarınızı çıkıntılı tuşlara yerleştirmek ve diğer parmakları aynı sıraya dizmek. Ardından ücretsiz çevrim içi yazma eğitimleriyle günde 10 ile 15 dakika pratik yapmak yeterli. Başlangıçta hızınız düşse de birkaç hafta içinde klavyeye bakmadan, eskisinden daha hızlı yazabildiğinizi fark edeceksiniz.
Klavyenin neden bugünkü düzende olduğunu merak ediyorsanız QWERTY klavye neden hâlâ standart yazımızı, klavyede daha hızlı çalışmak için ise hayat kurtaran gizli tuş kombinasyonları rehberimizi okuyabilirsiniz. Klavye yerleşimlerine ilişkin uluslararası standarda ISO’nun resmi sayfasından ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bütün klavyelerde F ve J tuşlarında çıkıntı var mı?
Masaüstü ve dizüstü klavyelerin neredeyse tamamında bulunur. Bazı modellerde çıkıntı yerine farklı dokulu ya da çukur tuşlar kullanılır.
F klavyede çıkıntılar hangi tuşlarda?
F klavyede işaret parmaklarının oturduğu konumdaki A ve K tuşlarında yer alır. Konum, Q klavyedeki F ve J tuşlarıyla aynıdır.
Sayısal tuş takımında neden 5 tuşu çıkıntılı?
5 tuşu sayı bölümünün tam ortasındadır. Orta parmak bu tuşu bulduğunda diğer tüm rakamlara bakmadan ulaşılabilir.