OpenAI, ChatGPT ve Codex tarafından üretilen metinlere görünmez dijital filigran ekleyeceğini duyurdu. Avrupa Birliği’nde başlayacak uygulama, yapay zekâ ile hazırlanan içeriklerin makineler tarafından tanınmasını amaçlıyor. Şirketin 5 Ekim’de açıkladığı sistem, önümüzdeki haftalarda uygun kullanıcılara kademeli olarak sunulacak.
Yeni uygulama, AB Yapay Zekâ Yasası’nın şeffaflık kurallarına uyum kapsamında hayata geçiriliyor. Kullanıcılar metnin üzerinde görünür bir damga görmeyecek. Bunun yerine, üretilen yazının içinde bir tespit aracının arayabileceği istatistiksel bir iz bulunacak.
Görünmez Filigran Nasıl Çalışıyor?
OpenAI tarafından geliştirilen textGrain, modelin kelime seçimlerine istatistiksel değişiklikler uyguluyor. Metin boyunca oluşan örüntü, içeriğin şirketin sistemleriyle üretilmiş veya işlenmiş olduğuna dair bir işaret sağlıyor.
Bu yöntem metne gizli karakter, görünmez boşluk ya da sıra dışı noktalama eklemiyor. Filigran doğrudan kelime seçimlerinin parçası olduğu için yazıyı kopyalayıp yapıştırmak da metne fazladan bir unsur taşımıyor.
OpenAI, kendi testlerinde filigranlı ve filigransız yanıtlar arasında anlamlı bir performans farkı görmediğini belirtiyor. Şirkete göre sistemin yanıt üretme hızına etkisi de ihmal edilebilir düzeyde. Bu sonuçlar, şirketin kendi değerlendirmelerine dayanıyor.
Türkiye’deki Kullanıcılar Da Etkilenecek Mi?
OpenAI, ilk aşamada ChatGPT ve Codex için yalnızca Avrupa Birliği’ndeki uygun metin çıktılarını kapsayan bir geçiş planlıyor. Uygulama, AB’de tüm abonelik planlarındaki uygun kullanıcılara sunulacak. Türkiye’deki kullanıcılar bu bölgesel dağıtımın kapsamında yer almıyor.
API tarafında ise farklı bir yol izleniyor. OpenAI, dünya genelindeki müşterilerine belirli modeller için filigranı isteğe bağlı olarak etkinleştirme seçeneği sundu. API’de özellik varsayılan olarak kapalı kalacak. Şirket, bulut ortakları üzerinden kullanılan modeller için de desteği genişletmeye hazırlanıyor.

Filigran Her Metinde Tespit Edilebilecek Mi?
OpenAI, sistemin her koşulda güvenilir tespit garantisi vermediğini açıkça söylüyor. Kısa metinlerde ve kelime seçiminin sınırlı olduğu içeriklerde işareti bulmak zorlaşıyor. Metni kapsamlı biçimde yeniden yazmak veya çevirmek de tespiti zayıflatıyor.
Şirketin bir testinde, 400 token uzunluğundaki metinlerde kelimelerin yüzde 10’unun eş anlamlılarıyla değiştirilmesi, tespit oranını yaklaşık yüzde 92’den yüzde 66’ya düşürdü. Bu nedenle tespit aracı başlangıçta herkese açılmayacak.
OpenAI, erişimi onaylı araştırmacılar ve uzman kuruluşlarla sınırlandırıyor. Araç, kullanıcıların kimliğini veya konuşmalarını açıklamadan filigran bulunup bulunmadığını bildirecek. Bununla birlikte sonuçlar, metnin doğruluğunu, sahipliğini ya da insan katkısının miktarını kanıtlamayacak.
Avrupa Birliği Neden İşaretleme İstiyor?
AB Yapay Zekâ Yasası’nın 50. maddesi, yapay zekâ ile üretilen içeriklerin makine tarafından okunabilir biçimde işaretlenmesini öngörüyor. Amaç, bu içeriklerin yapay olarak üretildiğinin veya değiştirildiğinin tespit edilebilmesi.
Avrupa Komisyonu’nun açıklamasına göre, 2 Ağustos 2026’dan önce piyasaya sunulan ilgili sistemler için işaretleme yükümlülüğünde 2 Aralık 2026’ya kadar geçiş süresi bulunuyor. OpenAI, yeni uygulamasını bu şeffaflık çerçevesine uyum sağlamak için devreye alıyor.