{"id":90733,"date":"2026-11-15T14:00:00","date_gmt":"2026-11-15T11:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/?p=90733"},"modified":"2026-11-10T14:04:46","modified_gmt":"2026-11-10T11:04:46","slug":"suda-parmaklar-neden-burusur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/suda-parmaklar-neden-burusur\/","title":{"rendered":"Suda Kalan Parmaklar Neden Buru\u015fur?"},"content":{"rendered":"\n

Banyoda ya da havuzda biraz uzun kald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda parmak u\u00e7lar\u0131n\u0131z\u0131n kuru \u00fcz\u00fcm gibi buru\u015ftu\u011funu fark etmi\u015fsinizdir. Peki parmaklar neden buru\u015fur? Uzun s\u00fcre bunun derinin suyu emip \u015fi\u015fmesinden kaynakland\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc. Ancak bilim insanlar\u0131 buru\u015fman\u0131n asl\u0131nda v\u00fccudun kendi kontrol\u00fcnde olan bir tepki oldu\u011funu ortaya koydu.<\/p>\n\n\n\n

Parmaklar Neden Buru\u015fur?<\/h2>\n\n\n\n

Yayg\u0131n inan\u0131\u015fa g\u00f6re deri suyu s\u00fcnger gibi \u00e7ekiyor, \u015fi\u015fiyor ve k\u0131r\u0131\u015f\u0131yor. Oysa buru\u015fma s\u0131ras\u0131nda parmak u\u00e7lar\u0131 b\u00fcy\u00fcm\u00fcyor, aksine k\u00fc\u00e7\u00fcl\u00fcyor. Bunun sebebi, deri alt\u0131ndaki kan damarlar\u0131n\u0131n daralmas\u0131. Damarlar daral\u0131nca parmak ucunun hacmi azal\u0131yor ve deri, alt\u0131ndaki dokuya ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu noktalarda i\u00e7eri \u00e7ekilerek k\u0131vr\u0131mlar olu\u015fturuyor.<\/p>\n\n\n\n

Bu s\u00fcre\u00e7, kalp at\u0131\u015f\u0131 ve terleme gibi istemsiz i\u015flevleri y\u00f6neten sempatik sinir sistemi taraf\u0131ndan kontrol ediliyor. Yani buru\u015fma, deri ile suyun basit bir etkile\u015fimi de\u011fil, v\u00fccudun bilin\u00e7li olmasak da verdi\u011fi bir tepki.<\/p>\n\n\n\n

Sinirler Hasarl\u0131ysa Parmak Buru\u015fmuyor<\/h2>\n\n\n\n

Bu a\u00e7\u0131klaman\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131t\u0131, sinirleri hasar g\u00f6rm\u00fc\u015f parmaklardan geliyor. Parmaklar\u0131ndaki \u00e7evresel sinirleri hasarl\u0131 olan ki\u015filerin parmaklar\u0131 suda uzun s\u00fcre kalsa bile buru\u015fmuyor. Kopmu\u015f parmaklar\u0131n suda buru\u015fmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlemi de mekanizman\u0131n sinir kontrol\u00fcnde oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bu y\u00fczden suda parmak buru\u015fmas\u0131, doktorlar\u0131n sinir i\u015flevini kontrol etmek i\u00e7in kullanabildi\u011fi basit bir test olarak da biliniyor.<\/p>\n\n\n\n

\"Parmaklar<\/figure>\n\n\n\n

Buru\u015fuk Parmaklar Ne \u0130\u015fe Yar\u0131yor?<\/h2>\n\n\n\n

V\u00fccut neden b\u00f6yle bir tepki geli\u015ftirmi\u015f olabilir? 2011’de sinirbilimci Mark Changizi, parmak k\u0131vr\u0131mlar\u0131n\u0131n ara\u00e7 lastiklerindeki di\u015flere benzer \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc. Bu fikre g\u00f6re k\u0131vr\u0131mlar suyu parmak ucundan uzakla\u015ft\u0131ran kanallar gibi davran\u0131yor ve \u0131slak y\u00fczeylerde tutunmay\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Newcastle \u00dcniversitesi’nden Tom Smulders’\u0131n ekibi bu fikri test etti. Kat\u0131l\u0131mc\u0131lardan bilye gibi k\u00fc\u00e7\u00fck nesneleri bir kaptan di\u011ferine ta\u015f\u0131malar\u0131 istendi. Ayn\u0131 ki\u015filer hem kuru hem \u0131slak nesnelerle, hem d\u00fcz hem buru\u015fuk parmaklarla denendi. Buru\u015fuk parmaklarla \u0131slak nesneler yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 12 daha h\u0131zl\u0131 ta\u015f\u0131nd\u0131; kuru nesnelerde ise fark g\u00f6r\u00fclmedi. 2013’te duyurulan bu sonu\u00e7, buru\u015fman\u0131n \u0131slak ortamda kavramay\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in evrimle\u015fmi\u015f olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fc. Ara\u015ft\u0131rman\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 UPI<\/a> haberinde yer al\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Bu Konuda Son S\u00f6z S\u00f6ylendi Mi?<\/h2>\n\n\n\n

Hen\u00fcz de\u011fil. Smulders da tek bir deneyin bu fikri kan\u0131tlamaya yetmeyece\u011fini belirtiyor ve sonraki her \u00e7al\u0131\u015fma ayn\u0131 sonucu bulmad\u0131. Yine de iki nokta art\u0131k netle\u015fmi\u015f durumda: buru\u015fma suyun deriye dolmas\u0131ndan kaynaklanm\u0131yor ve sinir sistemi bu s\u00fcreci y\u00f6netiyor.<\/p>\n\n\n\n

Neden Sadece Parmaklarda Oluyor?<\/h2>\n\n\n\n

Buru\u015fma el ve ayak parmaklar\u0131nda belirgin \u015fekilde g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Bu b\u00f6lgelerde deri kal\u0131n ve alttaki dokuya s\u0131k\u0131ca ba\u011fl\u0131; ayr\u0131ca damar a\u011f\u0131 yo\u011fun. Islak zeminde y\u00fcr\u00fcrken ve \u0131slak bir \u015feyi tutarken en \u00e7ok kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00f6lgelerin bunlar olmas\u0131 da tutunma hipoteziyle uyumlu.<\/p>\n\n\n\n

V\u00fccudumuzun ilgin\u00e7 tepkileriyle ilgili esnemek neden bula\u015f\u0131c\u0131<\/a> ve ekrana bak\u0131nca g\u00f6zler neden kurur<\/a> yaz\u0131lar\u0131m\u0131za da g\u00f6z atabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n

S\u0131k\u00e7a Sorulan Sorular<\/h2>\n\n\n\n

Parmaklar suda neden buru\u015fur?<\/h3>\n\n\n\n

Sinir sistemi parmak ucundaki kan damarlar\u0131n\u0131 daralt\u0131r. Hacmi azalan parmak ucunda deri i\u00e7eri \u00e7ekilerek k\u0131vr\u0131mlar olu\u015fturur.<\/p>\n\n\n\n

Parmak buru\u015fmas\u0131 suyu emmekten mi kaynaklan\u0131r?<\/h3>\n\n\n\n

Hay\u0131r. Buru\u015fma s\u0131ras\u0131nda parmak ucu \u015fi\u015fmez, aksine k\u00fc\u00e7\u00fcl\u00fcr. Sinirleri hasarl\u0131 parmaklar\u0131n buru\u015fmamas\u0131 da bunun sinir kontroll\u00fc bir tepki oldu\u011funu g\u00f6sterir.<\/p>\n\n\n\n

Buru\u015fuk parmaklar\u0131n bir faydas\u0131 var m\u0131?<\/h3>\n\n\n\n

Newcastle \u00dcniversitesi’nin deneyinde buru\u015fuk parmaklarla \u0131slak nesneler yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 12 daha h\u0131zl\u0131 ta\u015f\u0131nd\u0131; bu da tutunmay\u0131 kolayla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Banyoda ya da havuzda biraz uzun kald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda parmak u\u00e7lar\u0131n\u0131z\u0131n kuru \u00fcz\u00fcm gibi buru\u015ftu\u011funu fark etmi\u015fsinizdir. Peki parmaklar neden buru\u015fur? Uzun s\u00fcre bunun derinin suyu emip \u015fi\u015fmesinden kaynakland\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc. Ancak bilim insanlar\u0131 buru\u015fman\u0131n asl\u0131nda v\u00fccudun kendi kontrol\u00fcnde olan bir tepki oldu\u011funu ortaya koydu. Parmaklar Neden Buru\u015fur? Yayg\u0131n inan\u0131\u015fa g\u00f6re deri suyu s\u00fcnger gibi \u00e7ekiyor, \u015fi\u015fiyor ve […]<\/p>\n","protected":false},"author":100,"featured_media":90722,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-90733","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90733","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/100"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90733"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90733\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":90739,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90733\/revisions\/90739"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90722"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}