{"id":31815,"date":"2022-08-14T16:00:00","date_gmt":"2022-08-14T13:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/?p=31815"},"modified":"2022-08-14T13:50:12","modified_gmt":"2022-08-14T10:50:12","slug":"bir-haberin-dogrulugu-nasil-anlasilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/bir-haberin-dogrulugu-nasil-anlasilir\/","title":{"rendered":"Bir haberin do\u011frulu\u011fu nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r?"},"content":{"rendered":"\n<p>Son d\u00f6nemlerde s\u0131k s\u0131k kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan ve yay\u0131lmaya devam eden yalan haber nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r? Bir haberin do\u011fru oldu\u011fu nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r?<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.indir.com\/haber\/facebook-haber-kaynagi-ozelliginin-ismi-degisti\/\">Facebook haber kayna\u011f\u0131 \u00f6zelli\u011finin ismi de\u011fi\u015fti<\/a><a href=\"https:\/\/www.indir.com\/haber\/author\/aycayurtaslan\/\"><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Ge\u00e7ti\u011fimi\u015ften bug\u00fcne binlerce yalan haber girdi, kimisi zaman zaman hat\u0131rland\u0131, kimisi unutuldu. Bir\u00e7ok yerde yalan haberler \u00e7\u0131k\u0131yor. Yalan haberlerin en b\u00fcy\u00fck kayna\u011f\u0131 sosyal medya uygulamalar\u0131. Art\u0131k bir\u015fey payla\u015farak herhangi bir konu hakk\u0131nda bilgi vermenin m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131 \u00e7ok fazla bilgi kirlili\u011finin meydana gelmesine de neden oluyor. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6zetle bir haberlerin \u00e7arp\u0131t\u0131larak anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ya da hi\u00e7 ya\u015fanmam\u0131\u015f bir olay\u0131n sanki ya\u015fanm\u0131\u015f gibi anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Bu haberlerin \u00e7o\u011fu \u00e7arp\u0131tmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f olsa da, baz\u0131lar\u0131 alay konusu olmak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak ironi ile olu\u015fturulan payla\u015f\u0131mlar insanlar taraf\u0131ndan ger\u00e7ek olarak alg\u0131lanabilmektedir. Bu bir insan psikolojisi meselesidir. \u00c7arp\u0131k veya ironik haberlere inanma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z daha y\u00fcksek olabilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlar genellikle bir olay\u0131n \u00e7arp\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131 ve \u00e7arp\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131 daha \u00e7ekici bulur. Bu daha fazla yalan habere yol a\u00e7ar. Yalan haberlere inanan \u00e7ok ki\u015fi olsa bile, bir\u00e7ok ki\u015fi bunun yalan oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnecektir. \u00dcstelik \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc \u00e7ok karma\u015f\u0131k bir s\u00fcre\u00e7 gerektirmez. Peki bir hikayenin yalan haber olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 nas\u0131l anlars\u0131n\u0131z?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nternette kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan haberlerin do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 teyit etmenin baz\u0131 yollar\u0131 var. Burada ilk olarak g\u00f6rsel arama devreye giriyor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6rne\u011fin: Her g\u00fcn hayvanlar\u0131 besleyen ve t\u00fcm servetini hayvan refah\u0131na ba\u011f\u0131\u015flayan \u00e7ok zengin bir adam\u0131n resmini veya videosunu g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Mesaj\u0131n do\u011frulu\u011funu teyit etmek i\u00e7in buraya foto\u011fraf veya videonun ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc alarak Google G\u00f6rseller veya Yandex G\u00f6rseller&#8217;de tersten arama yapmay\u0131 deneyin. Burada haberlerde kullan\u0131lan g\u00f6rselin bir yabanc\u0131 reklam kampanyas\u0131nda kullan\u0131lan g\u00f6rsel oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrseniz haberin yalan olma ihtimali y\u00fcksek demektir.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Farkl\u0131 web sitelerinde haber arama<\/h2>\n\n\n\n<p>Sosyal medyada veya herhangi bir haber sitesinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz bir haberin do\u011frulu\u011funu belirlemek i\u00e7in farkl\u0131 web sitelerini kullanabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6rnek: 80 metrelik bir tsunami Japonya&#8217;y\u0131 vurdu. Haber ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcn\u00fcz m\u00fc bu haberi uluslararas\u0131 haber sitelerinde \u0130ngilizce arama yaparak bulabilirsiniz. Ve bu haberin asl\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerden ibaret oldu\u011funu g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Haber kaynaklar\u0131nda gezinme<\/h2>\n\n\n\n<p>Sosyal medyada veya \u0130nternette g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz haber kaynaklar\u0131na gitmek, haberleri kontrol etmenin harika bir yoludur. B\u00f6ylece haberin ger\u00e7ek olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6rnek: Amerika Birle\u015fik Devletleri Ba\u015fkan\u0131 istifas\u0131n\u0131 internet \u00fczerinden duyurdu. Haberi g\u00f6rd\u00fcn. Bu haberi do\u011frulaman\u0131n en kolay yolu, ABD Ba\u015fkan\u0131&#8217;n\u0131n resmi hesaplar\u0131na eri\u015fmek veya resmi sitelerini ziyaret etmek olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Haber tarihi ara\u015ft\u0131r\u0131n<\/h2>\n\n\n\n<p>Eskiler de dahil olmak \u00fczere pek \u00e7ok hikaye insanlara yeni hikayeler gibi sunulur. Haberleri ister eski ister yeni olsun farkl\u0131 platformlarda kontrol edebilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6rne\u011fin; &#8220;Kuzey Kore sava\u015fa haz\u0131rlan\u0131yor&#8221; na\u015fl\u0131kl\u0131 haberin daha \u00f6nce y\u00fczlerce kez payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve fiilen uyguland\u0131\u011f\u0131 defalarca yay\u0131nland\u0131. Habere dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in yeniymi\u015f gibi bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc verilir. Bu noktada haberlerin konusunu ve tarihini ara\u015ft\u0131rmak do\u011fru bilgiye ula\u015fman\u0131zda size yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r. Sahte haber olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in t\u00fcm bu ad\u0131mlar\u0131 bir arada kullanmak size \u00e7ok do\u011fru sonu\u00e7lar verecektir. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son d\u00f6nemlerde s\u0131k s\u0131k kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan ve yay\u0131lmaya devam eden yalan haber nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r? Bir haberin do\u011fru oldu\u011fu nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r? Facebook haber kayna\u011f\u0131 \u00f6zelli\u011finin ismi de\u011fi\u015fti Ge\u00e7ti\u011fimi\u015ften bug\u00fcne binlerce yalan haber girdi, kimisi zaman zaman hat\u0131rland\u0131, kimisi unutuldu. Bir\u00e7ok yerde yalan haberler \u00e7\u0131k\u0131yor. Yalan haberlerin en b\u00fcy\u00fck kayna\u011f\u0131 sosyal medya uygulamalar\u0131. Art\u0131k bir\u015fey payla\u015farak herhangi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":31816,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[57],"tags":[6361],"class_list":["post-31815","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nasil-yapilir","tag-haber"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31815","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31815"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31815\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31816"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31815"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31815"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.indir.com\/haber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31815"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}